Nghệ An: Hàng ngàn hecta lúa mất trắng

Đứng giữa những cánh đồng vàng óng vẫn còn nhiều diện tích để trống, người nông dân không khỏi ngậm ngùi, xót xa…

 

 

Trước hết phải kể đến "vựa lúa” Yên Thành, hiện đang vào vụ gặt, trên các cánh đồng lúa chín đã phủ một màu vàng ươm. Thế nhưng, bên cạnh đó vẫn còn những thửa ruộng xanh rì, hỏi ra mới biết đó đều là những ruộng lúa được trồng bằng giống lúa BC15. Nhìn vào ruộng lúa BC15 của gia đình chị Nguyễn Thị Vinh (45 tuổi, xóm 3, xã Hoa Thành) cũng như nhiều diện tích được thâm canh bằng giống lúa này vẫn thấy phát triển bình thường, ai cũng nghĩ là lúa mới trổ bông. Nhưng khi đến gần, quan sát kỹ mới biết cây lúa trổ đã lâu và toàn hạt lép. Chị Vinh cho biết, mùa vụ trước, gia đình tôi cũng sản xuất vài ba sào lúa giống BC15 cho hiệu quả cao, vụ xuân 2013 này, gia đình gieo cấy gần 8 sào bằng giống lúa BC15, nhưng đến bây giờ thì mất trắng mà chưa rõ nguyên nhân. Gần 3 tháng trời bỏ công chăm sóc cứ tưởng là có một vụ mùa bội thu, ai ngờ... giờ đành cắt lúa về cho bò ăn”.

 

Cùng lâm vào tình cảnh "dở khóc, dở cười” như chị Vinh là rất nhiều hộ dân tại huyện Yên Thành. Theo người dân ở đây cho biết, những năm trước họ vẫn gieo trồng giống lúa BC15 này, và đều cho năng suất khá cao, tức là từ 3-3,5 tạ/1 sào. Tuy nhiên năm nay, mặc dù đầu vụ lúa phát triển rất tốt, nhưng đến lúc trổ bông thì không cúi và toàn hạt lép. Mặc dù vụ Hè Thu chuẩn bị lịch gieo cấy nhưng bà con nông dân ở xã Hoa Thành vẫn không buồn gặt lúa. Nhiều người tiếc của đành ngậm ngùi cắt lúa về cho trâu bò ăn.

 

 

Trong vụ Xuân năm 2013, toàn tỉnh Nghệ An gieo cấy khoảng trên 8.000 ha lúa BC15; trong đó tập trung chủ yếu ở các huyện Quỳnh Lưu (khoảng 3.600 ha), Yên thành (khoảng 3.300ha), Diễn Châu (khoảng 1.000ha) và rải rác ở một số huyện khác (Nghĩa Đàn, Đô Lương)…Đến thời điểm này, theo thống kê của Sở NN&PTNT Nghệ An thì có khoảng 3.000 ha bị thiệt hại ở các mức độ khác nhau, tập trung tại các huyện Quỳnh Lưu, Diễn Châu, Yên Thành.

 

Nếu như những năm trước, giống lúa BC15 đạt gần 7 tấn/ha, thì nay chỉ đạt chưa đầy 2 tấn/ha, năng suất giảm 70%. Tại buổi làm việc giữa đại diện Công ty Giống cây trồng Thái Bình và huyện Quỳnh Lưu mới đây, phía công ty này cho rằng do giống lúa BC15 "nhạy cảm với thời tiết”. Theo đó, cùng với thời điểm lúa trổ bông lại gặp phải trận mưa có axit nên không thể tạo hạt được. Tuy nhiên, hầu hết người dân đều không đồng tình với nguyên nhân mà công ty đưa ra. Bởi theo họ, cùng thời điểm trổ bông với BC15 còn có nhiều giống lúa khác nhưng vẫn tạo hạt và cho năng suất cao.

 

Trước tình hình trên, Sở NN&PTNT Nghệ An đã tổ chức cuộc họp khẩn xác định nguyên nhân và bàn các giải pháp xử lý về tình tình thiệt hại lúa xuân 2013. BC15 là giống lúa đã được Bộ NN&PTNT công nhận chính thức tại quyết định số 319/QĐ-CLTTT ngày 15-12-2008 và đã được đưa vào Nghệ An xây dựng mô hình từ năm 2009. Theo đánh giá của Sở NN&PTNT Nghệ An, qua các vụ sản xuất các mô hình đều cho thấy đây là giống lúa có năng suất cao, chất lượng gạo tốt, được nông dân một số vùng rất ưa chuộng nhưng có nhược điểm là nhiễm bệnh đạo ôn.

 

Bước đầu, Sở NN&PTNT Nghệ An xác định nguyên nhân thiệt hại trên diện tích lúa BC15 là do giống lúa mẫn cảm khi gặp điều kiện thời tiết bất lợi. Ông Từ Trọng Kim - Trưởng phòng Trồng trọt Sở NN&PTNT Nghệ An - cho hay: "Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn đang phối hợp với các địa phương để điều tra cụ thể hiện tượng lép hạt, xác định nguyên nhân mất mùa do thời tiết hay giống. Nếu mất mùa do giống thì đơn vị cung ứng giống phải chịu trách nhiệm hỗ trợ cho bà con”.