![]() |
| Ngoài nhóm cổ phiếu ngân hàng, chứng khoán thì nhóm cổ phiếu bảo hiểm cũng được nhiều NĐT săn đón trên thị trường OTC. |
Trong số các cổ phiếu ngành tài chính giao dịch sôi động trên thị trường OTC phải kể đến nhóm cổ phiếu ngành bảo hiểm bên cạnh nhóm ngân hàng, chứng khoán.
Đồng thời, trên OTC, cổ phiếu bảo hiểm phân hoá khá rõ nét thành 2 xu hướng: đối với các doanh nghiệp bảo hiểm (DNBH) có ngân hàng mẹ hoặc lĩnh vực bảo hiểm ngành đặc thù thì giao dịch khá sôi động còn những DNBH không có lợi thế trên thì giao dịch dưới mệnh giá, thậm chí mất thanh khoản.
Hai xu hướng
Hiện tại, một số đầu mối OTC tại Hà Nội và TP. HCM đã bắt đầu quan tâm đến các mã cổ phiếu ngành bảo hiểm khi nghe ngóng thông tin về kế hoạch niêm yết hoặc đăng ký giao dịch tại UPCoM. Một môi giới cho biết sẵn sàng mua từ 1.000 - 30.000 cổ phiếu của nhiều mã ngành bảo hiểm. Cổ phiếu của CTCP Bảo hiểm Bưu điện được mua với giá 20.000 đồng/CP, trong khi cổ phiếu của CTCP Bảo hiểm Quân đội (MIC) được rao mua ở mức 12.300 đồng/CP. Cổ phiếu của CTCP Xăng dầu Petrolimex (PJICO) - một DN có bề dày hoạt động bảo hiểm được giới đầu tư tìm mua ở mức gần 20.000 đồng/CP.
Đây đều là các DN bảo hiểm chuyên ngành. Trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt hiện nay thì đó là lợi thế lớn để duy trì mức doanh thu và lợi nhuận ổn định. Nếu bảo hiểm bưu điện được ưu tiên khi tham gia bảo hiểm các dự án ngành bưu chính viễn thông (năm ngoái là dự án Vinasat 1 trị giá bảo hiểm 20 triệu USD tham gia cùng Bảo Việt) thì PJICO tận dụng được mạng lưới phân phối trải dài khắp đất nước của Tổng công ty Xăng dầu. Trong khi đó, MIC - một gương mặt mới của ngành bảo hiểm, nhờ “lợi thế sân nhà” đã tham gia được nhiều hợp đồng bảo hiểm quan trọng trong lĩnh vực quân đội…
| Hiện có 4 DN trong ngành bảo hiểm đã thực hiện niêm yết trên sàn tập trung là Tập đoàn Bảo Việt, CTCP Tái bảo hiểm quốc gia Việt Nam (Vinare), CTCP Bảo hiểm Bảo Minh, Tổng CTCP Bảo hiểm Dầu khí (PVI). Ngoài ra, có 1 DN đăng ký giao dịch tại thị trường UPCoM là CTCP Bảo hiểm Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (ABI). |
Những cổ phiếu ngành bảo hiểm không có các “đại gia” chống lưng thì thực sự chưa được nhiều NĐT quan tâm.
CTCP Bảo hiểm Nhà Rồng, Bảo hiểm Bảo Tín đến nay chưa hoàn thành việc tăng vốn theo quy định lên 300 tỷ đồng (tháng 3/2010 là hạn cuối cùng).
Mới đây, cả hai đều lên kế hoạch phát hành cổ phiếu để tăng vốn, bán cho cổ đông hiện hữu với giá bằng mệnh giá nhưng trên thị trường OTC, cổ phiếu các DN này vẫn không có cải thiện về thanh khoản. Nếu bên mua đặt giá 5.000 - 7.000 đồng/CP thì bên bán cũng chỉ kỳ vọng bán được bằng mệnh giá.
Những DNBH đã hoạt động được vài năm như Bảo hiểm Viễn Đông, Bảo hiểm Toàn Cầu, nhưng cổ phiếu cũng không có giao dịch. Một số công ty mới ra đời như CTCP Bảo hiểm hàng không, CTCP Bảo hiểm SHB - Vinacomin, cổ phiếu chưa xuất hiện trên thị trường OTC.
Vì sao không có đột biến giá?
“Nếu Bảo Việt chưa lên sàn thì có lẽ chúng tôi cũng chưa đưa ngành bảo hiểm vào chương trình phân tích. Do DN này vốn lớn có khả năng tác động đến thị trường, chứ cũng không phải ngành này thực sự hấp dẫn khiến chúng tôi quan tâm”, giám đốc phân tích một CTCK có tên tuổi nói với ĐTCK.
Trong khi đó, ngành bảo hiểm lại là một ngành rất tiềm năng và hiện duy trì được mức tăng trưởng cao. Kết thúc năm 2008, ngành bảo hiểm đã đạt mức doanh thu của năm 2010 theo mục tiêu chiến lược phát triển ngành.
Thị trường bảo hiểm được chia thành 4 lĩnh vực chính là nhân thọ, phi nhân thọ, tái bảo hiểm và môi giới bảo hiểm.
Tuy nhiên, các CTCP được thành lập và có cổ phiếu giao dịch trên thị trường OTC hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực phi nhân thọ, vốn có điều kiện thành lập thấp hơn (vốn điều lệ 300 tỷ đồng trong khi nhân thọ là 600 tỷ đồng), đồng thời sản phẩm phong phú và dễ khai thác.
Cùng với sự phục hồi của nền kinh tế, bảo hiểm phi nhân thọ đã có những bước tăng trưởng đáng khích lệ. Trong khi bảo hiểm nhân thọ chỉ tăng trưởng hơn 8% thì phi nhân thọ đã tăng trên 18% trong 6 tháng đầu năm 2009.
Vậy nhưng, ngành bảo hiểm cũng có những đặc thù riêng. Với các ngành sản xuất khác, sản phẩm bán ra bao gồm chi phí sản xuất, chi phí bán hàng cộng với lợi nhuận thì ngược lại, trong ngành bảo hiểm sản phẩm được bán ra trước sau đó mới hạch toán các chi phí. Kinh doanh bảo hiểm là kinh doanh lời hứa, khi sản phẩm đến tay người tiêu dùng nhưng chưa biết chi phí chính xác hình thành nên sản phẩm đó là bao nhiêu.
Chẳng hạn, DN ký được một hợp đồng bảo hiểm xây dựng, lắp đặt toà nhà với doanh thu phí là 1 triệu USD trong vòng 2 năm xây dựng. Chỉ khi nào kết thúc thời hạn bảo hiểm mà không xảy ra sự cố phải bồi thường, DN bảo hiểm mới có thể hạch toán được chính xác lợi nhuận.
Một mảng hoạt động được kỳ vọng mang lại lợi nhuận cho các DN bảo hiểm là đầu tư tài chính. Tuy nhiên, phần lớn DN cũng chỉ dành một tỷ lệ nhỏ cho việc hùn vốn đầu tư hay mua cổ phiếu, trái phiếu, còn chủ yếu là gửi ngân hàng để đảm bảo khả năng thanh toán cho khách hàng khi rủi ro xảy ra. Do đó, mảng lợi nhuận này cũng không phải là đột biến.
Ngoài hiện tượng PVI, Bảo Việt đấu giá cổ phần năm 2007 với mức giá thành công khá cao chủ yếu do yếu tố thị trường, so với mặt bằng chung, giá cổ phiếu của các DNBH trên cả thị trường niêm yết và OTC hiện nay đều không thực sự cao.
Tiềm năng tăng trưởng cao nhưng không có nhiều DN kinh doanh bảo hiểm có lãi trong lĩnh vực kinh doanh chính, cho thấy các DNBH hoạt động chưa thực sự hiệu quả. Doanh thu phí tăng nhưng tỷ lệ bồi thường lớn khiến lợi nhuận của các DN không tăng mạnh. Nếu kỳ vọng vào mức giá tăng đột biến để lướt sóng cổ phiếu bảo hiểm trên thị trường OTC là điều rất khó. Tuy nhiên, đây là ngành kinh doanh đặc thù được bảo vệ bởi nhiều quy định chặt chẽ nên tính ổn định và an toàn trong hoạt động khá cao.